3 Μαΐ 2015

Μέση Ανατολή: Οι εξελίξεις στη Σαουδική Αραβία, η ισορροπία στην Υεμένη και η αθεράπευτη εξάρτηση των δυτικών από την χρήση της Αλ Κάιντα…





Οι εξελίξεις στην Μέση Ανατολή δείχνουν μια τάση προς εμπόλεμη ισορροπία. Η βασική είδηση αφορούσε τις αλλαγές στη Σαουδική Αραβία, όπου ο νέος βασιλιάς φαίνεται να εμπεδώνει την εξουσία του, διορίζοντας και νέο διάδοχο – βασικά εκτοπίζωντας τους δικούς του προηγούμενου βασιλιά. Ταυτόχρονα, στα πολεμικά μέτωπα – σε Υεμένη, Ιράκ, Συρία και Λιβύη – δεν φαίνεται να υπάρχει σοβαρή διαφοροποίηση. Στην Υεμένη σταμάτησαν οι βομβαρδισμοί, αλλά η σκιά της Σαουδικής Αραβίας παραμένει, ενώ στη Συρία, οι ισλαμιστές κατέλαβαν μια μικρή πόλη στη βόρεια Συρία – σε μια ένδειξη ότι οι γραμμές ανεφοδιασμού και οργάνωσης στα τούρκικα σύνορα λειτουργούν. Και ότι οι αμερικανοί, παρά τα παθήματα, εξακολουθούν να στηρίζουν ομάδες που εκπροσωπούν την τοπική Αλ Κάιντα.

Οι αλλαγές στη Σαουδική Αραβία: μια κίνηση εξουσίας από τον νέο βασιλιά, μια αναβάθμιση των εκπροσώπων των δυνάμεων ασφαλείας, ο νέος διάδοχος, η αμερικανική επιρροή και το απρόσμενο..
Οι αλλαγές στο Βασίλειο των Σαούντ δεν έχουν ακόμα αποκωδικοποιηθεί ικανοποιητικά - και ίσως μια οριστική αποκωδικοποίηση των δυναμικών να είναι ανέφικτη με δεδομένη της ρευστότητα στην περιοχή και  το ότι οι αλλαγές είναι σημείο διασταύρωσης πολιτικών επιλογών, αλλά και προσωπικών συμφερόντων σε ένα καθεστώς το οποίο κυβερνά μια οικογένεια. Η ρωσική τηλεόραση RT τις απέδωσε σε μια αλλαγή που ευνοούν οι αμερικανοί – δίνοντας έτσι το στίγμα μιας κίνησης προσέγγισης με τις ΗΠΑ μετά από αρκετό χρόνο δυσφορίας. Αν αυτό αληθεύει, θα πρέπει να περιλαμβάνει και μια μετατόπιση των Σαουδαράβων σε σχέση με τα Ιράν, το οποίο προσπαθεί να προσεγγίσει η Ουάσιγκτον. Το BBC  ήταν πιο επιφυλακτικό – κατέγραψε ότι η νέα γενιά, η οποία προωθήθηκε, έχει σπουδάσει στις ΗΠΑ, αλλά οι προβλέψεις περιορίστηκαν κάπου εκεί. Το μπλογκ Angry Arab news το παρουσίασε έτσι:
 «Η Βασιλική οικογένεια ποτέ δεν ήταν τόσο απότομα βιαστική, απρόσεκτη και ριψοκίνδυνη. Αυτά είναι καλά νέα για τους αντίπαλους του οίκου των Σαούντ. Μάλλον δείχνει βαθιές διαφορές και διαφωνίες στη Βασιλική οικογένεια. Ο υπουργός εξωτερικών είναι ένας κοινός θνητός για πρώτη φορά [σε αντίθεση με ότι μετεδιδαν τα ΜΜΕ ο Umar Saqqaf δεν ήταν πλήρης υπουργός εξωτερικών – απλώς εκτελούσε χρέη υπουργού]. Ολόκληρη η οικογένεια του Abdullah [του προηγούμενου βασιλιά] έχει εκμηδενιστεί πολιτικά, όπως και οι γιοι των Faysal και Sultan [των αδελφων του νυν βασιλιά]. Αυτό δεν θα περάσει έτσι για ολόκληρες πτέρυγες της οικογένειας. Ο Muhammad bin Salman [ο νέος βασιλιάς] κινήθηκε πολύ γρήγορα, το οποίο ήταν πολύ καινοτόμο για τις πρακτικές του Βασιλείου. Τα παιδιά του Abdullah τηρούσαν τους κανόνες της οικογένειας με το να κινούνται αργά και τώρα πληρώνουν το τίμημα. Ο Jubayr [ο υπουργός εξωτερικών] είναι ένας διορισμός από τους αμερικανούς. Οι Muhammad bin Nayif και`Adil Jubayr είναι αμερικανικοί διορισμοί. Ο Muhammad bin Nayif [ο οποίος διορίστηκε διάδοχος, είναι ανιψιός του νυν βασιλιά και υπουργός εσωτερικών] είναι σαφώς απρόβλεπτος και κάνει πολύ ανήσυχους τους αμερικανούς.»

Ο νέος διάδοχος είχε περιγραφεί ως ο πιο φίλο-αμερικανός υπουργός της Σαουδικής Αραβίας. Οι συγκλίσεις του με τους αμερικανούς εστιάζονται σε μεγάλο βαθμό στην καταπολέμηση των ένοπλων ισλαμικών οργανώσεων. Πιο πρόσφατα είχε αναλάβει και την επιχείρηση διαχείρισης της κρίσης στην Υεμένη. Η άνοδος του μάλλον δείχνει τη δύναμη, που έχει αποκτήσει στις ένοπλες δυνάμεις και στις μυστικές υπηρεσίες του Βασιλείου. Το απρόβλεπτο έχει να κάνει με την ίδια τη δομή της εξουσίας στο Βασίλειο. Μόλις είχε αναλάβει την εξουσία ο νυν βασιλιάς, ο Σαλμάν, οι πρώτες αναφορές παρέπεμπαν σε ένα πιο φιλικό βασιλιά σε σχέση με την Μουσουλμανική αδελφότητα και τις σχέσεις με το Κατάρ. Τώρα ο διάδοχος θεωρείται από τους σκληρούς σε σχέση με το ισλαμικό ένοπλο κίνημα. Σε μεγάλο βαθμό η επιλογή του είναι και μια επιλογή άμυνας σε μια περίοδο που ο πόλεμος [και οι συγκρούσεις που επιχορηγεί το Βασίλειο των Σαούντ αλλού] φτάνουν στα σύνορα του, όπως στην Υεμένη.

Πάντως η Σαουδική Αραβία υπό τον νέο ηγέτη της φαίνεται να ξοδεύει μαζικά για να εμπεδώσει όχι απλώς την εσωτερική εξουσία, αλλά και τον περιφερειακό της ρόλο που βρίσκεται υπό πίεση. Τους τελευταίους δυο μήνες σύμφωνα με το Bloomberg ξόδεψε μαζικά από τα αποθέματα ξένων νομισμάτων που διαθέτει το βασίλειο.[1]

Άτυπη ανακωχή στην Υεμένη: ποιόν θα στηρίξει η Σαουδική Αραβία – την Αλ Κάιντα ή το συμβιβασμό με τον Ιράν και τους Χούθι;

Στην ίδια την Υεμένη η περασμένη βδομάδα ήταν κάπως ήρεμη – ο περιορισμός των βομβαρδισμών άφησε ουσιαστικά την κατάσταση επί του εδάφους όπως ήταν. Αλλά φαίνεται ότι η στρατηγική του νέου ισχυρού άντρα – διάδοχου έχει υιοθετηθεί – και αυτή είναι η οργάνωση σουννιτικων φυλών για να αντιμετωπιστούν οι Χούθι. Το πρόβλημα, στο οποίο θα κριθεί ο νέος ισχυρός άντρας και η πολιτική του, είναι η σχέση με την Αλ Κάιντα. Όπως έχει διαμορφωθεί το σκηνικό στην Υεμένη οι δυο βασικοί πολεμικοί πρωταγωνιστές ειναι οι Χούθι και η Αλ Κάιντα εκ μέρους των σιητών. Υπάρχουν βέβαια και πολλές άλλες ομάδες – και αξίζει να αναφερθεί ότι οι Χούθι έχουν συμμαχία με τους υποστηρικτές του τέως προέδρου Σαλέχ. Αν η Σαουδική Αραβία θέλει να εμποδίσει την παρουσία της Αλ Κάιντα θα πρέπει αναγκαστικά να οργανώσει τους σουνίτες αυτόνομα, και να προσπαθήσει να βρει τρόπο συμβιβασμού με τους Χούθι [μέσω Σάλεχ] και το Ιράν. Ήδη άλλωστε το Ιράν συμπεριφέρεται σαν περιφερειακή δύναμη – και απαίτησε να παρέμβουν διεθνείς οργανισμοί για να σταματήσει ο βομβαρδισμός της Υεμένης.

Η άλλη στρατηγική είναι η υπόγεια ενίσχυση της Αλ Κάιντα για να μετατραπεί ο πόλεμος στην Υεμένη σε θρησκευτικό. Όμως, το ρίσκο είναι μεγάλο – γιατί αργά η γρήγορα η Αλ Κάιντα θα επιτεθεί στην ίδια την Σαουδική Αραβία.

Στη Συρία οι αμερικανοί συμμαχούν και πάλι με την Αλ Κάιντα, όπως και το Ισραήλ που τους ενισχύει δήθεν τυχαία.. Αλλά η γενικότερη εικόνα δείχνει μια άλλη ροή…
Σε αυτό το πλαίσιο, οι εξελίξεις στη Συρία είναι ενδεικτικές του ρευστού των συμμαχιών. Στο πολεμικό μέτωπο, οι βομβαρδισμοί του Ισλαμικού κράτους δεν φαίνεται να αποδίδουν ιδιαίτερα στην Συρία – στο Ιράκ ανακαταλήφθηκε η Τιγκρίτ από τις κυβερνήτες δυνάμεις. Αλλά αυτή είναι μια νίκη των σιητών και της Τεχεράνης ουσιαστικά. Όσο αφορά στο μέλλον γίνονται συνομιλίες – και μετά από τις συναντήσεις στη Ρωσία, οι επόμενες θα γίνουν στις ΗΠΑ. Στο πολεμικό πεδίο αυξάνονται οι υποψίες ότι το Ισραήλ παρεμβαίνει για να διευκολύνει ισλαμικές ομάδες με το να βομβαρδίζει κυβερνητικές θέσεις η θέσεις της Χιζμπολάχ στα σύνορα Λίβανου – Συρίας.[2] Το κίνητρο του Ισραήλ είναι η στρατηγική του χάους – όσο βυθίζεται ο αραβικός κόσμος σε εμφύλιους και όσο οι ισλαμιστές έχουν δυναμική, η ισραηλιτική ηγεσία παίρνει ανάσες και προσπαθεί ξανά και ξανά να παίξει το παιχνίδι του ισλαμικού κίνδυνου - παραβλέποντας τον εμφανή, πια, κίνδυνο του μπούμερανγκ.
Όμως, δεν είναι μόνο το Ισραήλ που παίζει με τους ισλαμιστές. Οι επιθέσεις των ισλαμικών ομάδων μόλις νότια των τούρκικων συνόρων και η κατάληψη δυο πόλεων στην περιοχή φαίνονται να έχουν σαφώς την διευκόλυνση των τουρκικών αρχών. Το πιο αποκαλυπτικό είναι ότι, ενώ η κυρίαρχη ομάδα στις επιθέσεις είναι η Αλ Νούρσα, η οποία είναι η τοπική οργάνωση που συνδέεται με την Αλ Κάιντα, οι ισλαμιστές σε αυτές τις επιθέσεις είχαν νέα όπλα, τα οποία ακόμα και δυτικοί παρατηρητές αποδίδουν σε αμερικανικές προμήθειες.[3]

Φωτογραφία από τους ισλαμιστές της Συρίας: με αμερικανικά όπλα και την φωτογραφία του Οσαμα Μπιν Λαντεν [επίθεση στο jisr-ash-shugur[4]

Η κυβέρνηση από την άλλη φαίνεται να έχει φτιάξει τις σχέσεις της, και να προχωρεί σε συμμαχία, με τους παλαιστίνιους μετά την κατάληψη μέρους του παλαιστινιακού καταυλισμού έξω από την Δαμασκό από το «Ισλαμικό κράτος». Από κυβερνητικής πλευράς η ενίσχυση του Ιράν ευρύτερα και στην περιοχή, η ανασύνταξη των κυβερνητικών δυνάμεων στο Ιράκ και η σταθεροποίηση της κατάστασης στο Λίβανο είναι σαφή δείγματα ότι η ευρύτερη γεωπολιτική συμμαχία που στηρίζει το κοσμικό καθεστώς της Δαμασκού ενισχύεται. Αλλά ένα μεγάλο μέρος της χώρας παραμένει ακόμα σε πολεμικό πεδίο. Και φαίνεται ότι εκτός από τους Αμερικανούς και τους Ισραηλίτες, και οι δυο πρωταγωνιστές του σουνιτικού ισλαμισμού, η Τουρκία [σαν η ήπια εκδοχή της μουσουλμανικής αδελφότητας] και η Σαουδική Αραβία [σαν οι πιο σκληροπυρηνικοί σαλαφιστές] μετατρέπουν μέρος της Συρίας σε περιοχές χάους για δικά τους πλάνα – συχνά αντικρουόμενα.  Είναι πιθανό, ωστόσο, να γίνονται και σκέψεις συμβιβασμών, τώρα που ο πόλεμος στην Υεμένη φέρνει τη συριακή εμπειρία τόσο κοντά στην Σαουδική Αραβία. Ίσως να υπάρξουν και αμοιβαίοι συμβιβασμοί με το Ιράν…



[1] The kingdom spent $36 billion of the central bank’s net foreign assets – about 5% of the total assets – in February and March alone, the biggest two-month drop on record, according to data released this week that and obtained by Bloomberg.Contributing partly to the drop was King Salman’s order to grant government employees and pensioners a two-month bonus after he ascended to the throne of the in January…. If Saudi Arabia wants to make good on its desire to play a larger role in the region, it will likely have to continue spending, Ibrahim Sharqieh Frehat, a professor of conflict resolution at Georgetown University in Qatar, told Bloomberg in a telephone interview.“We are going to see this policy continuing and being reinforced,” which sits “neatly with the vision of the king of taking a regional leadership role,” said Frehat.
Read more:
http://sputniknews.com/middleeast/20150501/1021582141.html#ixzz3Yrzd9rEH


[2] http://angryarab.blogspot.com/2015/04/reliable-syrian-opposition-sources-in.html  Monday, April 27, 2015. Reliable Syrian opposition sources in the LA Times From Basim: "Syrian pro-opposition sources uploaded a video to YouTube depicting columns of smoke rising from what was said to be the base of a Syrian army brigade ... Also Saturday, reports emerged on the Al Arabiya TV news channel that Israeli aircraft had carried out two strikes Wednesday against Hezbollah targets in the same area ...
Saturday’s strike also follows a report in Jane's Defense Weekly [Nicholas Blanford, Beirut - IHS Jane's Defence
Weekly] ... "

— Rebels, including members of U.S.-backed groups and al Qaida’s Nusra Front, captured the strategic town of Jisr al Shughur in northwest Syria on Saturday, the second major setback for the government of President Bashar Assad in Idlib province in a month… Videos posted on social media showed that U.S.-supplied TOW missiles played a critical role, destroying dozens of government tanks and vehicles. The opposition run Masar News Network reported that rebel forces captured dozens of regime troops as well as three tanks and three other armored vehicles.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου