28 Ιουν 2014

«Μαζί στο ΡΙΚ» - Η αναπαραγωγή ανακριβειών από την έκθεση του Ινστιτούτου Δημογραφικής & Μεταναστευτικής Πολιτικής

Του Νίκου Τριμικλινιώτη*



Στις 27.06.2014 η εκπομπή «Μαζί στο ΡΙΚ» προέβαλε την είδηση «572,000 και συνεχώς μειώνονται».[1] Η αναφορά ήταν σε σχετική μελέτη που διενήργησε το Ινστιτούτο Δημογραφικής & Μεταναστευτικής Πολιτικής (ΙΜΜΠ) που ισχυρίζεται ότι  Ελληνοκύπριοι είναι μόνο 572,000 και αποτελούν μειοψηφία έναντι των μουσουλμάνων σε ολόκληρη την Κύπρο. Η έκθεση του ΙΜΜΠ  λανθασμένα αποδίδει τον αριθμό 572,000 στη σχετική Έκθεση Απογραφής του Πληθυσμού 2011 της Στατιστικής Υπηρεσίας.[2] Η Στατιστική Υπηρεσία πουθενά δεν αναφέρει τέτοιο αριθμό, ούτε και στην πιο πρόσφατα δημοσιευμένη (04/04/2014) Δημογραφική Έκθεση 2012.[3] Σε τηλεφωνική συνομιλία που είχα με τη Στατιστική Υπηρεσία για την έκθεση του ΙΜΜΠ μου επιβεβαίωσαν ότι τα στοιχεία που δημοσιεύει η μελέτη του ΙΜΜΠ είναι λανθασμένα και κακώς αποδίδονται στην τελευταία απογραφή πληθυσμού.
Στην εκπομπή «Μαζί στο ΡΙΚ» ήμουν καλεσμένος για να συζητήσω με τον αντιπρόεδρο του ΙΜΜΠ κ. Α. Μορφίτη, τα ζητήματα που προκύπτουν με αφορμή τη μελέτη που διενεργήθηκε από το ΙΜΜΠ. Ο κ. Μορφίτης αρνήθηκε να συζητήσει τα στατιστικά στοιχεία της μελέτης του Ινστιτούτου που εκπροσωπούσε, με τη δικαιολογία ότι η ερευνήτρια που διενήργησε τη έρευνα δεν ήταν παρούσα. Όπως υπέδειξα και κατά τη διάρκεια της εκπομπής ο αριθμός 572,000 είναι λανθασμένος γιατί βασίζεται σε λάθος επεξεργασία δεδομένων, αποδίδει δε πληροφορίες στην Στατιστική Υπηρεσία οι οποίες δεν περιέχονται στην έκθεση της. Η Έκθεση Απογραφής του Πληθυσμού 2011 της Στατιστικής Υπηρεσίας αναφέρει: «Ο συνολικός πληθυσμός που καταγράφηκε στις ελεύθερες περιοχές ήταν 840,407 σημειώνοντας αύξηση 21,9% από το 2001». Σύμφωνα με τη Στατιστική Υπηρεσία, οι Κύπριοι είναι 667,398. Το ΙΜΜΠ προφανώς αφαίρεσε από τον αριθμό αυτό τις 90,000 Τουρκοκύπριοι που διαμένουν στα κατεχόμενα, τις 5,000 Τουρκοκύπριους που υπολογίζει το ΙΜΜΠ ότι κατοικούν στις περιοχές που ελέγχονται από τη Δημοκρατία, και τους μετανάστες (170,383). Ωστόσο, η απογραφή της Στατιστικής Υπηρεσίας έγινε αποκλειστικά στις ελεύθερες περιοχές επομένως κακώς αφαιρέθηκαν οι 90,000 Τουρκοκύπριοι από τον αριθμό αυτό.
Η ουσία του προβλήματος δεν είναι οι λανθασμένοι υπολογισμοί του ΙΜΜΠ: Φαίνεται να είναι συνειδητή η προσπάθεια παραπλάνησης και δημιουργίας πανικού που προάγει το φυλετικό μίσος, την υστερία, τη μισαλλοδοξία και τη ξενοφοβία. Και δυστυχώς όχι μόνο από το ΙΜΜΠ αλλά και από όλα τα ΜΜΕ που δημοσίευσαν άκριτα και χωρίς έρευνα την «είδηση» των 572,000 Χριστιανών που συνεχώς μειώνονται. Ενδεικτικοί είναι οι τίτλοι: «Η βόμβα της δημογραφικής αλλοίωσης»[4]  και  «Σοκ από Πρόεδρο Ινστιτούτου Δημογραφικής Πολιτικής! Οι Ε/Κ αποτελούν πλέον μειονότητα στην Κύπρο» με ό,τι αυτό συνεπάγεται». [5] Η δε υπουργός Εργασίας χαρακτήρισε τα συμπεράσματα της  εν λόγω μελέτης, «τρομακτικά», χωρίς να μπει στο κόπο να τα διασταυρώσει με τη Στατιστική Υπηρεσία.[6]
Θεωρώ ότι το κάθε μέσο ενημέρωσης έχει ευθύνη να μην αναμεταδίδει ως ταχυδρόμος την όποια είδηση ή ερευνητικό εύρημα χωρίς την δέουσα έρευνα ως προς την ακρίβεια ή την εγκυρότητα της. Αυτό αφορά όλα τα ΜΜΕ. Ωστόσο, επί του συγκεκριμένου, η ευθύνη του ΡΙΚ είναι αυξημένη για δύο λόγους: Πρώτο, πρόκειται για το κρατικό κανάλι με αυξημένη υποχρέωση έναντι του κοινού και δεύτερο, γιατί στην εκπομπή αυτή υπέδειξα και τεκμηρίωσα ότι τα ευρήματα της μελέτης είναι βασισμένα σε λανθασμένους υπολογισμούς προάγοντας το ρατσισμό και τη ξενοφοβία.
Εντούτοις, οι παραγωγοί της εκπομπής επέλεξαν όχι μόνο να αναπαράξουν μια λανθασμένη είδηση («572,000 Ελληνοκύπριοι») αλλά και να εξακολουθούν να τη στηρίζουν μετά που διαφάνηκε το λάθος του ευρήματος και καθώς και οι κίνδυνοι που εμπεριέχονται στη αναμετάδοση του. Σημειώνω ότι μετά το πέρας της συζήτησης στην εκπομπή, η παρουσιάστρια ανακοίνωσε στον αέρα, χωρίς να μας έχει προειδοποιήσει, ότι θα ακολουθήσει ρεπορτάζ πάνω στα όσα συζητήσαμε. Η παρουσιάστρια έφυγε από την αίθουσα χωρίς να μας δώσει την ευκαιρία να το σχολιάσουμε μετά την προβολή του, η εκπομπή έκλεισε, αφήνοντας τις εντυπώσεις της. Το ρεπορτάζ έλεγε επί λέξη:
«Αλλοίωση του δημογραφικού που χαρακτήρα της Κύπρου παρατηρείται τα τελευταία χρόνια και το γεγονός αυτό ήρθε να επιβεβαιώσει έρευνα του Ινστιτούτου Δημογραφικής και Μεταναστευτικής Πολιτικής.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της απογραφής πληθυσμού του 2011, οι ελληνοκύπριοι που βρίσκονται στη Κύπρο αποτελούν μόλις 572,000 και συνεχώς μειώνονται, ενώ αντίθετα οι Μουσουλμάνοι που βρίσκονται στη Κύπρο αποτελούν τη πλειοψηφία, όπως πλειοψηφία αποτελεί και ο πληθυσμός που βρίσκεται στα κατεχόμενα» (69.30 -69.55 εκπομπής)».
Η υποτιθέμενη «συρρίκνωση του ελληνοκυπριακού στοιχείου» εμπεριέχει κατ’ ουσία ορισμένες  βασικές προβληματικές έννοιες: ότι «Κύπριος ίσον Ελληνοκύπριος», ότι  «Κύπριος ίσον Χριστιανός Ορθόδοξος», ότι «μη ελληνοκύπριος και ιδιαίτερα μουσουλμάνος ίσον εχθρός». Η υπόθεση αυτή επιχειρεί να εισαγάγει στο κυπριακό ιστορικό και πολιτιστικό πλαίσιο Ισλαμφοβικά σύνδρομα, κατά βάση εισαγόμενα από Βορειοευρωπαϊκές φυλετικές παραδόσεις και ιδεολογίες που είναι παντελώς ξένες με την Κυπριακή ιστορική και πολιτιστική εμπειρία και παράδοση που βασίζεται σε αιώνες ειρηνικής συμβίωσης ανάμεσα σε Χριστιανούς και Μουσουλμάνους. Είμαστε ιστορικά μια πολυπολιτισμική κοινωνία, ενώ εδώ και ένα τέταρτο του αιώνα μετανάστες εργάτες είναι μέρος της ζωής της χώρας μας. Η υπόθεση αυτή λοιπόν επιχειρεί να εισαγάγει στο κοινωνικό πεδίο φυλετικά στοιχεία αντιπαράθεσης ανάμεσα σε αυτούς που παράγουν τον πλούτο, δηλαδή τους εργαζόμενους, τη στιγμή μάλιστα που οι εργαζόμενοι, ανεξαρτήτως εθνικής καταγωγής, δέχονται τη μεγαλύτερη επίθεση στα δικαιώματα τους κατά τα τελευταία 50 χρόνια. Πάνω απ’ όλα, έχουμε πληρώσει ακριβά την αντιπαράθεση στη βάση εθνοτικών και φυλετικών κατασκευών με τη καταστροφή του 1974. Φαίνεται ότι ορισμένοι δεν έβαλαν μυαλό.
*Αναπληρωτής Kαθηγητής Πανεπιστήμιο Λευκωσίας





[4]Αγνή Αναστασίου  Η Σημερινή 23.6.2014, http://www.sigmalive.com/simerini/politics/137383
[6] Βλ. Αγνή Αναστασίου «Η βόμβα της δημογραφικής αλλοίωσης», Η Σημερινή 23.6.2014.

 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου