4 Απρ 2014

«Το προεδρικό διέταξε να κοπεί»: η λογοκρισία της συνέντευξης Παπαγεωργίου, η παρέμβαση στο δελτίο του ΡΙΚ, και το κερασάκι στην τούρτα με τη λογοκρισία της δήλωσης Ντάισελμπλουμ για τη γνώση-"συμμετοχη" της κυβέρνησης στις διαβουλεύσεις για το κούρεμα



Ο έλεγχος της πλειοψηφίας των ΜΜΕ από το προεδρικό ήταν εξόφθαλμος την περασμένη βδομάδα – και θέτει πια σοβαρά το ζήτημα της αντιμετώπισης ενός κατά 80-90% ελεγχόμενου δικτύου πληροφόρησης στην κυπριακή Δημόσια Σφαίρα. Όταν δεν προβλήθηκε η συνέντευξη του αρχηγού της αστυνομίας, το σκηνικό ήταν ήδη χοντρό – μέχρι και το ΚΥΠΕ την είχε διαθέσιμη μόνο σε συνδρομητές. Το ίδιο βράδυ, έγινε παρέμβαση στο δελτίο του ΡΙΚ, ενώ μιλούσε ο κ. Παπαγεωργίου. Και αφού αυτό το θέμα πέρασε στα μαλακά, το προεδρικό επιτελείο λογόκρινε, χωρίς ενδοιασμούς, και τη δήλωση του Ντάισελμπλουμ ότι, όχι μόνο η ήξερε η κυπριακή κυβέρνηση για το κούρεμα, αλλά και το ότι το διαπραγματευόταν, όπως δήλωσε και ο βουλευτής της ΕΔΕΚ, Ν. Νικολαΐδης. Ήταν αρκετή μια δήλωση από βουλευτή του ΔΗΣΥ για να κοπεί η είδηση από τα πρωτοσέλιδα των 4 από τις 5 εφημερίδες. Ο Φιλελεύθερος το κωδικοποίησε πρωτοσέλιδα ως «αντιδράσεις» χωρίς ίχνος αναφοράς στο θέμα, ενώ ο Πολίτης, πάντα υπάκουος σε οικονομικά θέματα, έριξε, εκτός τόπου και χρόνου, το εμβατήριο που τού’ μαθαν να λέει «φταίει που δεν πήραμε μέτρα». Και ας είπε ο Ντάισελμπλουμ ότι άλλο η Κύπρος και άλλο η Ελλάδα. Έπρεπε να λογοκριθεί η δήλωση για το κούρεμα. Ακόμα και οι online αναφορές χάθηκαν.

Εδώ δεν περνά, πια, ούτε η εμπορικότητα των ειδήσεων: Η λογοκρισία για τις καταγγελίες του Παπαγεωργίου – στρατηγικές καθυστέρησης από τα εμπορικά ΜΜΕ και φωνές από τη διεύθυνση κατά τη διάρκεια του δελτίου του ΡΙΚ
Ένα από τα κριτήρια, με τα οποία μπορεί να αξιολογηθεί η παρουσίαση μιας είδησης, είναι το συγκριτικό μέτρο. Και στα εμπορικά ΜΜΕ αυτό το κριτήριο συμπεριλαμβάνει την εμπορικότητα. Η περίπτωση της παύσης του κ. Παπαγεωργίου, ως είδηση, είχε όλα τα στοιχεία τα οποία μπορούσαν να την αναδείξουν σε εμπορική είδηση που θα έφερνε ακροματικοτητα στους τηλεοπτικούς ή ραδιοφωνικους σταθμούς – και μετά στις εφημερίδες της επόμενης μέρας. Άρα, με βάση αυτό το κριτήριο που συχνά φέρνει και ψευδογεγονότα στο πρωτοσέλιδο, η διάσκεψη τύπου του παυθέντα αρχηγού της αστυνομίας, αλλά και οι μετέπειτα δηλώσεις του, θα έπρεπε λογικά να ήταν πρώτη είδηση. Έκανε καταγγελίες για παρεμβάσεις του υπουργού, για ρουσφέτια, για παρατυπίες. Και όμως, η όλη παρουσίαση ήταν απόλυτα ελεγχόμενη. Η συνέντευξη τύπου λες και έγινε μυστικά, διέρρεαν απλώς επιλεκτικά στοιχεία. Λες και κάποιο αόρατο χέρι επέβαλε τη λογοκρισία τους. Το ΡΙΚ πήρε μια συνέντευξη κατά τη διάρκεια της ημέρας, και από εκεί ίσως φάνηκε ότι ο κ. Παπαγεωργίου δεν θα σιωπούσε. Έτσι, όταν στο βραδινό τηλεοπτικό δελτίο ζητήθηκε από τον κ. Παπαγεωργίου να αναφέρει τις κατηγορίες, φάνηκε ότι υπήρχε ένα είδος αμηχανίας. Λες και κάποια μυστική φωνή λογόκρινε τις ερωτήσεις, αλλά και το χρονικό διάστημα της παρουσίας του στο δελτίο ειδήσεων του ΡΙΚ. Το σκηνικό αποκαλύφθηκε από τη Χαραυγή το Σάββατο – και φυσικά τα υπόλοιπα ΜΜΕ, τα οποία ήταν τόσο πειθήνια τις προηγούμενες μέρες, το συγκάλυψαν:
«Κόψε τον, κόψε τον» ήταν το διατακτικό μήνυμα που έπαιρνε από τον σκηνοθέτη παραγωγό του κεντρικού δελτίου ειδήσεων η παρουσιάστρια του κεντρικού δελτίου ειδήσεων του ΡΙΚ το βράδυ της Πέμπτης. Ο σκηνοθέτης δεχόταν παρέμβαση από τον πρόεδρο του διοικητικού συμβουλίου για να κοπεί ο κ. Μ. Παπαγεωργίου, τέως αρχηγός από το κεντρικό δελτίο ειδήσεων, ενώ σχεδόν ταυτόχρονα δεχόταν απειλητικές παρεμβάσεις για το ίδιο θέμα και ο υπεύθυνος του δελτίου ειδήσεων!...οι παρεμβάσεις από το προεδρικό έγιναν με την απειλή απόλυσης: « Αν δεν τα καταφέρνετε να το κλείσετε» ακούστηκε να λέει εκπρόσωπος του προεδρικού στον αρχισυντακτεύοντα !»[1]

Το όλο ζήτημα, σαφώς, χρειαζόταν λογοκρισία όσον αφορούσε την κυβέρνηση. Ήταν μια ακόμα κίνηση της κυβέρνησης για να απαλλαγεί από κάποιον που δεν ήθελε στη συγκεκριμένη θέση, γιατί ήθελε την καρέκλα/πόστο του για δικό της ρουσφέτι ή έλεγχο. Και για να γίνει κάτι τέτοιο χρειαζόταν έλεγχος της πληροφορίας. Διότι ως πλαίσιο το όλο σκηνικό ήταν αστείο – έγινε μια επίθεση από την ακροδεξιά την οποία, ως οργανωμένη και απειλητική κατάσταση, την συγκάλυπτε  για μήνες ο υπουργός, και αντί να στραφούν τα φώτα στο ίδιο, έγινε αφορμή/δικαιαολογία για να διωχθεί άλλος που δεν τον βόλευε. Σε μια συνωμοτική οπτική, που είναι επίσης μέρος της εμπορικότητας, αλλά και συνήθης πρακτική των κυπριακών ΜΜΕ, το όλο θέμα θα μπορούσε να εκληφθεί ως  στημένο. Ακόμα πιο αποκαλυπτικό ήταν το γεγονός ότι οι πληροφορίες έδειχναν ξεκάθαρα ότι το ζήτημα αφορούσε πρώτα τον αρμόδιο αστυνομικό διευθυντή Λεμεσού, αλλά και το γεγονός ότι η ΚΥΠ είχε ειδοποιήσει τους πολιτικούς προϊστάμενους. Ο στόχος της λογοκρισίας ήταν να μετατοπιστεί η έμφαση και η ευθύνη από την κυβέρνηση και να φανεί ότι ο τέως αρχηγός δεν ήταν ικανός για το πόστο του – και για αυτό άλλωστε απομονώθηκε η λέξη «κοιμόμουν» από τις αναφορές του κ. Παπαγεωργίου, όταν εξήγησε ότι μετά από την υπηρεσία είχε πάει για ξεκούραση. Το ότι υπήρχε ευθύνη στην τοπική αστυνομία, αλλα και τον υπουργό έπρεπε να συγκαλυφθεί.

Οι εφημερίδες την επομένη είχαν αναφορά στη «διαμάχη» υπουργού και αρχηγού, αλλά εμφανώς ο στόχος ήταν να το ρίξουν στα μαλακά. Ακόμα και το γεγονός ότι όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης ζητούσαν διερεύνηση πέρασε στα μαλακά του Φιλελευθέρου και του Πολίτη λ.χ. Αν πάλι κάνει κάποιος σύγκριση με άλλες περιόδους, άλλων κυβερνήσεων, όπου μια ανακοίνωση έστω των μικρών κομμάτων γινόταν κύριο θέμα, είναι και πάλι εμφανής η προσπάθεια έλεγχου της ροής της πληροφορίας.

Η πρακτική είχε ως στόχο την αποφυγή εστίασης της συζήτησης, μέχρι να μπορέσει η κυβέρνηση και οι συνεργάτες της στα ΜΜΕ να αλλάξουν θέμα και ατζέντα συζήτησης στη Δημόσια Σφαίρα. Μερικές μέρες μετά, όταν πια το θέμα έγινε «είδηση της χθεσινής μέρας», ο Φιλελεύθερος δημοσιοποίησε τη Δευτέρα τις επιστολές του Παπαγεωργίου, αλλά πέρα από μια γενικόλογη έκκληση ότι έπρεπε να γίνει διερεύνηση, το θέμα έκλεισε και εκεί. Ήδη η συζήτηση στα πρωτοσέλιδα ήταν αλλού. Μέχρι και οι συλλήψεις αμφισβητήθηκαν από το δικαστήριο. Και κανένας, πάλι, δεν έθεσε θέμα πώς χειρίστηκε το ζήτημα η αστυνομική διεύθυνση Λεμεσού. Ουσιαστικά, το θέμα παραπέμφθηκε στη Δευτέρα για να εξαφανιστεί από την επικαιρότητα.

Όταν ο Ντάισελμπλουμ προκαλεί ρωγμή στη φούσκα της λογοκρισίας και αφήνει την εικόνα του Λούτσιου να περιφέρεται δίπλα από την παραπλάνηση για το κούρεμα, το σύστημα λογοκρισίας αντέδρασε και επέβαλε και πάλι λογοκρισία με παβλωφική υπακοή
«Στην ερώτηση μας κατά πόσο η απόφαση για το κυπριακό κούρεμα ήταν απόφαση της 15ης του Μάρτη ήταν απόφαση, η οποία έγινε στην βάση κάποιων μελετών, και κατά πόσο στην διαδικασία αυτή συμμετείχε και η κυπριακή πλευρά, είπε «ασφαλώς ήταν στην βάση κάποιων μελετών, στην οποία ήταν συμμέτοχη και η κυπριακή πλευρά.» Ν. Νικολαΐδης, βουλευτής ΕΔΕΚ μετά τη συνεδρία της Βουλής[2]

Το μεσημέρι της Δευτέρας, ένα νέο σκάνδαλο προκάλεσε νέο πανικό. Βγαίνοντας από τη συνεδρία της βουλής με τον επικεφαλής του Γιούρογκρουπ ο Π. Παπαγεωργίου, αλλά και άλλοι βουλευτές δήλωσαν ότι ο Ντάισελμπλουμ είχε επιβεβαιώσει ότι, όχι μόνο ήξερε η κυβέρνηση για το κούρεμα, αλλά διαπραγματευόταν το θέμα με το Γιούρογκρουπ. Μάλιστα, την ακριβή διατύπωση την έδωσε ο κ.Νικολαΐδης της ΕΔΕΚ – ενός κόμματος του οποίου οι δηλώσεις σε άλλες εποχές και άλλα θέματα, γίνονταν αμέσως πρωτοσέλιδο. Ήταν είδηση και μάλιστα αποκαλυπτική. Έδειχνε ότι η κυβέρνηση όχι μόνο ήξερε -έστω και αν το αρνιέται ακόμα δημόσια- αλλά όπως φαίνεται ήταν σε διαδικασία διαπραγμάτευσης. Οι οnline εκδόσεις του Φιλελεύθερου και του sigmalive το είχαν πρώτη είδηση. Αλλά την άλλη μέρα η είδηση εξαφανίστηκε από τα πρωτοσέλιδα. Στο Φιλελεύθερο, η πρωτοσέλιδη είδηση ήταν «Σας κουρέψαμε γιατί έτσι έπρεπε», ενώ η μόνη αναφορά στην επίμαχη φράση -ότι ήξερε και το διαπραγματευόταν η κυβέρνηση- ήταν «Καβγάς για το αν και διότι…» Ακόμα και εκεί, όμως, η σύνταξη φρόντισε να μην υπάρχουν οι λέξεις «το ήξερε" ή "το διαπραγματευόματαν».  Ο Πολίτης και η Σημερινή το είχαν σε δεύτερη μοίρα επίσης και προσπάθησαν να λογοκρίνουν την αναφορά.  Στην Σημερινή, ο τίτλος ήταν «Τους μίλησε αλλά όλοι μετάφρασαν διαφορετικά» - μια αναφορά που ήταν παραπλανητική, αφού στο κείμενο αναφέρει ότι τουλάχιστον οι βουλευτές ΑΚΕΛ και ΕΔΕΚ -και τελικά και τα πρακτικά- έλεγαν τί είπε, και ο ΔΗΣΥ απλώς το αρνιόταν. Η Σημερινή πρόβαλε περισσότερο ότι δεν λήφθηκαν έγκαιρα μέτρα. Ο Πολίτης έκανε αυτό το θέμα πρωτοσέλιδο τίτλο για να λογοκρίνει την όλη συζήτηση για το κούρεμα: «Το κούρεμα ήλθε λόγω καθυστέρησης» και το θέμα το ότι η κυβέρνηση ήταν γνώριζε και ενδεχομένως το διαπραγματευόταν, ούτε καν αναφέρεται – μόλις στην τελευταία πρόταση της πρωτοσέλιδης παραγράφου σημειώνεται: «Νέος καβγάς για το ποιός και από πότε γνώριζε για το κούρεμα». Και έτσι, το «φυσικά γνώριζε» λογοκρίθηκε βολικά από την εφημερίδα, που κατά αλλα θα ήθελε να τα «λέει όλα».

Τα συνεπαγόμενα της δήλωσης είναι σημαντικά, διότι ενδεχομένως προσθέτουν στην κατανόηση των δεδομένων και συνιστούσαν σοβαρές υπόνοιες για σκάνδαλο. Ο κ. Ντάισελμπλουμ διορίστηκε επικεφαλής του Γιούργκρουπ στις 21 Ιανουαρίου - όταν ακριβώς αποφασίστηκε και επίσημα ότι οι ευρωπαίοι θα περίμεναν την νέα κυβέρνηση για να υπογράψουν το μνημόνιο.[3] Άρα, όταν ο επικεφαλής του Γιούρογκρουπ έλεγε ότι γίνονταν διαπραγματεύσεις αναφερόταν στην νυν κυβέρνηση - αυτό φάνηκε άλλωστε και από τις αναφορές του -σύμφωνα με τα πρακτικά της βουλής που δημοσιοποίησε ο Φιλελεύθερος- στην κατάσταση τον Μάρτιο του 2013. Ήταν άλλωστε εκφραστικό το πώς προσπάθησαν να το λογοκρίνουν οι εκπρόσωποι του ΔΗΣΥ και της κυβέρνησης – ο κ. Προδρόμου (τον οποίον ο Φιλελεύθερος πρόβαλε πρώτο στο δημοσίευμα του στην σελίδα 9 πριν καν αναφέρει ποιό ήταν το ζητούμενο) προσπάθησε να μετατοπίσει το θέμα στο πλαίσιο ότι έγιναν και άλλες φορές bail in. Όχι για αν ήξερε ή όχι η κυβέρνηση. Ο Φιλελεύθερος το παραδέχθηκε την Πέμπτη – και πάλι με 3 μέρες καθυστέρηση. Στο κάτω μέρος του πρωτοσέλιδου της Πέμπτης υπήρχε η «αποκάλυψη» που λογοκρίθηκε την Τρίτη:
«αποκαλύπτουμε τα πρακτικά:
Ντάισελμπλουμ: Φυσικά και ήταν ενήμερη η κυβέρνηση.»[4]
Αλλά την Τρίτη που ήταν στην επικαιρότητα το θέμα, ο Φιλελεύθερος το λογόκρινε – την Πέμπτη ήταν και πάλι «είδηση της χθεσινής μέρας», άρα και μακριά από την ατζέντα του «διάλογου» στη Δημόσια Σφαίρα.

Η αναφορά του Ντάισελμπλουμ απλώς συμπληρώνει τα ήδη γνωστά δεδομένα. Και ανοίγει σοβαρά, πια, την πιθανότητα στελέχη της κυβέρνησης που ανέλαβε τον Μάρτιο του 2013, όπως ο κ. Σαρρής, να έδιναν και υποσχέσεις για αποδοχή του κουρέματος από πριν αναλάβει η νέα κυβέρνηση. Διότι μέχρι τότε το μνημόνιο προνοούσε bail out – να δοθούν δηλαδή 17 δις δάνειο και όχι 10 δις δάνειο και 7 δις από κούρεμα. Αλλά ακόμα και αυτό τα πειθήνια ΜΜΕ του καρτέλ των έκδοτων, το λογόκρινε από την άνοιξη του 2013. Σήμερα, είναι ξεκάθαρο ότι η κυβέρνηση Αναστασιάδη ήξερε από τις 4 Μαρτίου 2013 για το κούρεμα (την είχε μάλιστα προειδοποιήσει ότι το θέμα συζητιόταν – σε περίπτωση που δεν το ήξερε – και ο κ. Δημητριάδης στις 6 Μαρτίου) και ετοίμαζε και σχετικά νομοσχέδια. Αυτό είναι η πραγματικότητα την οποία προσπαθεί να λογοκρίνει η κυβερνητική προπαγάνδα για ένα χρόνο τώρα – κατασκευάζοντας μια αστεία εσωτερική εικόνα που έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το τί θεωρείται δεδομένο στο εξωτερικό. Ως σύστημα λογοκρισίας θυμίζει τον τρόπο που λογοκρίνονταν διάφορα θέματα για το κυπριακό – άλλα λένε στο εξωτερικό και άλλα στο εσωτερικό. Η έκκληση της αριστεράς προς την κυβέρνηση «να πει επιτέλους την αλήθεια», δεν εύκολη υπόθεση ωστόσο. Διότι μετά από ένα χρόνο ψεμάτων, τώρα πια η παραδοχή θα είναι και μια ειρωνική αποκαθήλωση, όπου οι υποψίες σχεδόν όλων θα επιβεβαιωθούν. Διότι εκεί είναι το βαθύτερο πρόβλημα, το οποίο θα επανέρχεται - τα ΜΜΕ και κυβέρνηση παίζουν ένα παιχνίδι συγκάλυψης για ένα σκάνδαλο που είναι πια γνωστό. Και το πρόβλημα δεν είναι μόνο το ψέμα – είναι και η διαπλοκή με την υπόθεση Λούτσιου (και οι άλλες σχετικές εκροές) από τη μια, αλλά και η αποκάλυψη ότι και η ατάκα με το «πιστόλι στον κρόταφο» που κατασκευάστηκε στο θέαμα Πική, θα αποκαλυφθεί ως ψέμα. Ο Β. Παπαδόπουλος λ.χ. επέμενε ακόμα στο άλλο ψέμα ότι την εισήγηση για το καθολικό κούρεμα, δεν την έκανε η κυπριακή κυβέρνηση, παρά την σαφή δήλωση της γερμανικής πρεσβείας στις 30/7/2013 ότι «επρόκειτο για σαφή επιθυμία του προέδρου της κυπριακής δημοκρατίας.» Ο κ. Βίκτορας, όμως, δήλωσε στις 2/4 ότι δήθεν οι δηλώσεις Ντάισελμπλουμ «έχει ξεκαθαρίσει» ότι η εισήγηση έγινε από το Γιούρογκρουπ και όχι από τον κ. Αναστασιάδη. Δεν είπε αυτό το πράγμα, όμως, ο κ. Ντάισελμπλουμ – απλώς ο κ. Βίκτορας, όπως και ο Πρόδρομου τις προηγούμενες μέρες, προσπαθούσε να μετατοπίσει το θέμα σε κάτι άλλο…











[1] Χαραυγή 29/3/2014, σελ.  7. Τα συγκεκριμένα γεγονότα τα επιβεβαίωσε και στέλεχος του ΡΙΚ στη «Δέφτερη Ανάγνωση». Και μετά την παραίτηση του αν. Γενικού Διευθυντή του ΡΙΚ, του κ. Μαλιώτη, και τη συζήτηση στη Βουλή την Πέμπτη, 3 /4, είναι γενικώς αποδεκτά, πια.
[2] Ο κ. Νικολαΐδης ήταν ο βουλευτής, ο οποίος υπέβαλε την ερώτηση.
[3] http://eurozone.europa.eu/newsroom/news/2013/01/eurogroup-dijsselbloem-appointed-eurogroup-president/
[4] Το κείμενο βρισκόταν στη σελίδα 10 και η καταγραφή της απάντησης του κ. Ντάισελμπλουμ δείχνει ότι για τον ίδιο ήταν δεδόμενο ότι η κυπριακή κυβέρνηση ήξερε.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου