12 Απρ 2014

Η διαμάχη για τη διασφάλιση της πρώτης κατοικίας ή πώς το λόμπι των τραπεζών επέβαλε την μη ψήφιση του νομοσχεδίου για την προστασία της πρώτης κατοικίας για να προστατεύσει τις 25 επιχειρήσεις/άτομα που χρωστούν 6 δις




«…ενώ το 1914 τα συνολικά χρέη των αγροτών ήταν 100,000 λίρες, ως το τέλος του πολέμου έφθασαν τα 3 εκατομμύρια λίρες. Πάνω σε αυτά πλήρωναν οι αγρότες νόμιμο τόκο 12% και σε πολλές περιπτώσεις πολύ περισσότερα. Τα αποτελέσματα ήταν η καταστροφή για αμέτρητους γεωργούς. Από το 1920 ως το 1926 έγιναν 16,559 εξαναγκαστικές πωλήσεις γεωργικής γης συνολικής έκτασης σχεδόν ¼ εκατομμυρίου στρεμμάτων, και σχεδόν 3000 σπιτιών. Ένας στους 25 γεωργούς έχασε την γη ή το σπίτι του ή και τα δυο..» Μ. Ατταλίδης, Τα Πολιτικά Κόμματα στην Κύπρο.


Ο εφιάλτης που πλανιέται πάνω από την κυπριακή κοινωνία είναι η μαζική εκποίηση των μικροϊδιοκτητών, όπως έγινε τη δεκαετία του 1920. Και όπως τότε, οι μαζικές εκποιήσεις/ πλειστηριασμοί έγιναν ακριβώς γιατί οι βρετανοί άλλαξαν την τοπική νομοθεσία που προστάτευε τους μικροϊδοκτήτες, έτσι και τώρα η τρόικα, ως φορέας των αρχών της «παγκόσμιας αγοράς», πιέζει ήδη για αλλαγή νομοθεσίας για να γίνονται πιο εύκολα εκποιήσεις. Και τα επενδυτικά ταμεία [hedge funds], τα οποία περιμένουν από πέρσι σαν γεράκια για να αγοράσουν «πακέτα δανείων», είναι έτοιμα, όπως δήλωσε έμμεσα και ο Πισσαρίδης. Σε αυτό το πλαίσιο, η πίεση εκ μέρους των κομμάτων της αντιπολίτευσης για προστασία της πρώτης κατοικίας είναι απόλυτα λογική. Η κυβέρνηση, όμως, βρίσκεται σε ένα δύσκολο σημείο. Φυσικά, δεν θέλει να φορτωθεί την εκποίηση κατοικιών – και η δημοσιοποίηση της ευνοιοκρατικής πώλησης οικοπέδου από τον αρχιεπίσκοπο στην οικογένεια του προέδρου σίγουρα δεν βοήθα καθόλου την όλη εικόνα. Η κυβέρνηση, μέχρι τώρα, επενδύει στην τρόικα για να καλύπτει την πολιτική της, η οποία έχει ως στόχο τη διάσωση του κυπριακού μεγάλου κεφαλαίου. Και όπως και σε άλλες περιπτώσεις, το θέμα της προστασίας του μεγάλου κεφαλαίου συγκρούεται με τα συμφέροντα των μικροϊδιοκτητών – ή στην προκειμένη περίπτωση των μικροοφειλετών. Αλλά η τοξικότητα του ζητήματος έβαλε και το ΔΗΚΟ στο μάτι του κυκλώνα.


Ο πρόεδρος του ΔΗΚΟ δεν ξεχνά τις τραπεζιτικές του ρίζες;
Η εκπρόσωπος του ΔΗΚΟ, τη Δευτέρα το πρωί, ακουγόταν όπως ένα άτομο που έλεγε ψέματα και ήξερε ότι αυτή τη φορά κανένας δεν την πίστευε. Επέμενε ηρωικά ότι το ΔΗΚΟ δεν είχε αποφασίσει, ακόμα, για το αν θα ταυτιζόταν με τον ΔΗΣΥ στην προσπάθεια μπλοκαρίσματος της ψήφισης του νομοσχεδίου για την πρώτη κατοικία. Αν ήταν η πρώτη φορά, ίσως, να έδινε κάποιος βάση στον κάπως δυναμικό τόνο της κ. Ερωτοκρίτου. Αλλά οι ακροατές είχαν ακούσει την ίδια προσπάθεια του «ναι μεν αλλά» και για το νομοσχέδιο για τις ιδιωτικοποιήσεις. Εκεί, το ΔΗΚΟ κέρδισε κάποιες αλλαγές -«100 λέξεις» όπως έγραψε  ο Φιλελεύθερος στον οποίο η Στράκκα έχει πρόσβαση- αλλά και πάλι ακολούθησε τη γραμμή που καθόριζε το λόμπι του κεφαλαίου. Ο πρόεδρος του ΔΗΚΟ, ίσως, να μην είχε άμεσα συμφέροντα. Αλλά με τις τράπεζες ο πάλαι ποτέ δικηγόρος της Λαϊκής, φαίνεται να έχει πολλά και διάφορα συμφέροντα. Έτσι, όπως μας ανακοίνωσε η Σημερινή, τα βρήκε και πάλι με τον Αβέρωφ. Και οι δυο προχώρησαν στην αναβολή ελπίζοντας, ενδεχομένως, να παγοποιήσουν το θέμα -η Σημερινή ανακοίνωσε ότι πάει για μόνιμη αναβολή, στις «ελληνικές καλένδες», το νομοσχέδιο- μέχρι να τους δώσει ίσως η τρόικα μια δικαιολογία για εκβιασμό. Πάντως, ο κ. Παπαδόπουλος, προσπάθησε μετά να δείξει μια πιο σκληρή εικόνα – απαιτώντας από την κυβέρνηση να φέρει κάποια λύση στη Βουλή, σε «30 μέρες». Το προεδρικό πρέπει να ένιωσε, επίσης, εσωτερικές πιέσεις γιατί άρχισε πάλι να συζητά για σενάρια δανείου αντί υποθήκης και τη δημιουργια Διαμεσολαβητή. Και αυτό το σενάριο, όμως, φάνηκε να έχει πρακτικά όρια, όπως παρατήρησε και ο Πισσαρίδης – από πού θα βρει το Δημόσιο αυτά τα χρήματα; Το ότι, όμως, ο διαμεσολαβητής που θα διοριστεί μπορεί να είναι ένας ακόμα βολικος διορισμένος, που να διευκολύνει τις απαιτήσεις της τρόικα και του τοπικού μεγάλου κεφαλαίου, είναι μια μεγάλη πιθανότητα με βάση την ως τώρα εμπειρία.

Το πρόβλημα: ο Αριστοδήμου διαφημίζει ότι κτίζει χωριά – όταν η κυβέρνηση και ο επικεφαλής της επιτροπής οικονομικών της βουλής προσπαθούν να αποφύγουν την εστίαση στους μεγάλο-οφειλέτες των 6 δις


Όπως και σε μια σειρά άλλα θέματα, το κεντρικό ζήτημα με την πρώτη κατοικία είναι ταξικό. Αν περάσει νομοσχέδιο για την προστασία της πρώτης κατοικίας, τότε αυτά τα δάνεια σε μικρό-οφειλέτες -στην πλειοψηφία των πολιτών δηλαδή- θα μπορούν να καθυστερήσουν και νομικά τις πιέσεις των τραπεζών για εκποιήσεις των σπιτιών και των επαγγελματικών τους  χώρων. Το νομοσχέδιο, όπως έχει διαμορφωθεί, δεν πρόκειται να επηρεάσει τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια – που είναι ο μεγάλος φόβος των τραπεζών όσον αφορά στην ανακεφαλαιοποίησή τους. Κάποιος που εργάζεται και έχει μισθό, θα συνεχίσει να πληρώνει, διότι αν δεν πληρώνει και έχει εισοδήματα θα χάσει τελικά το σπίτι. Αυτοί που δεν καλύπτονται από το νομοσχέδιο και θα μπουν ντε φάκτο στο επίκεντρο, είναι οι μεγαλοοφειλέτες, η ομάδα των 20-30, η οποία χρωστά 6 δις – και θα μείνουν, πια, εκτεθειμένοι. Διότι η τρόικα θα πιέζει σύντομα για αλλαγή νομοσχεδίου για να γίνουν πιο εύκολες οι εκποιήσεις. Αν αφαιρεθεί η πρώτη κατοικία από αυτές τις προσπάθειες συλλογής ιδιοκτησίας από τις τράπεζες, τότε η προσπάθεια θα στραφεί στους μεγαλοοφειλέτες – αφού έτσι και αλλιώς αυτοί χρωστούν τα περισσότερα και έχουν κεφάλαια ή ιδιοκτησία η οποία μπορεί να αποδώσει άμεσα. Ενώ, αν μείνει διαθέσιμη για εκποίηση η πρώτη κατοικία, τότε θα πέσει η έμφαση στους μικρούς -που είναι πολλοί αλλά χρωστούν λίγα ο καθένας σε σχέση με τα εκατοντάδες εκατομμύρια των μεγάλο-οφειλετών- και θα χρησιμοποιούνται και σαν ασπίδα των μεγάλων επιχειρήσεων-ντιβέλοπερς.

Ήδη, φαίνεται ότι η αρχική κίνηση να φέρουν κάποια κεφάλαια από το εξωτερικό για να εξοφλήσουν δάνεια σταμάτησε. Και σίγουρα, κάποιοι έχουν μεταφέρει κεφάλαια στο εξωτερικό - είναι και αυτό ένα απο τα λογοκρινόμενα θέματα της κυπριακής Δημόσιας Σφαίρας. Όπως έγραψε και ο Μ. Περσιανης στην Καθημερινή:
«Όπως αποδεικνύεται το τελευταίο διάστημα, αυτοί που είναι σε θέση να καταβάλουν δόσεις με επαναπατρισμό κεφαλαίων, αλλά δεν το κάνουν.»

Ένα παράδειγμα ίσως να είναι εκφραστικό και αποκαλυπτικό. Όταν άρχισαν να διαρρέουν οι πληροφορίες για τις μεγάλες επιχειρήσεις γης που χρωστούν εκατοντάδες εκατομμύρια -τα οποία μάλιστα φαίνεται να παραχωρήθηκαν, ενώ ενδεχομένως να υπήρχαν και ζητήματα σύγκρουσης συμφερόντων- ήταν ανάμεσα σ’ άλλους και οι επιχειρήσεις της Aristo Developers. Σε κείμενο-ανακοίνωση/διαφήμιση της Aristo Developers στο Φιλελεύθερο -24.3 σελ. 15, ο τίτλος ήταν «Νέο χωριό από Aristo στην Πάφο». Και σύμφωνα με το κείμενο το «St Georges Village θα χαρακτηρίζεται από πρωτοποριακή αρχιτεκτονική σύνθεση και την ξεχωριστή αισθητική του, τους ευρύχωρους χώρους του…». Η εταιρεία έχει μερικά από τα μεγαλύτερα δάνεια εκατοντάδων εκατομμυρίων στην τΤράπεζα Κύπρου. Προφανώς, έχει πολλά λεφτά - ή δάνεια- αφού κτίζει και νέα «χωριά». Διότι υπολογίζει ότι η πίεση δεν θα πάει στους μεγάλο-οφειλέτες.

Το ότι ο Ν. Παπαδόπουλος φάνηκε να εκνευρίζεται είναι, ίσως, ενδεικτικό του ότι το θέμα δεν είναι απλώς εξυπηρέτηση στο κεφάλαιο γενικά, αλλά ίσως και πιο ιδιωτικά συμφέροντα - η οικογένεια Λεβέντη έχει πολλά και ποικίλα συμφέροντα.

The old story: Προβλήματα Τράπεζας Κύπρου…
Το βαθύτερο πρόβλημα είναι ότι η Τράπεζα Κύπρου έχει σοβαρά προβλήματα. Ήδη, σύμφωνα με το Φιλελεύθερο, παραιτήθηκε ένα μέλος του διορισμένου συμβουλίου, ο κ. Γιάννας, λόγω προβλημάτων «που έχουν δημιουργηθεί εσωτερικά στην τράπεζα και στην προσπάθεια εντός και εκτός της τράπεζας να εξυπηρετηθούν συμφέροντα.» Η συγκεκριμένη δήλωση πρέπει να τοποθετηθεί στη διαμάχη που φαίνεται να εξελίσσεται στην Τράπεζα Κύπρου, όπως κωδικοποιήθηκε με τη δήλωση Χούριγκαν ότι πρέπει τελικά να γίνει διαχωρισμός της τράπεζας σε «καλή και κακή», όπως ήταν η αρχική εισήγηση τον Μάρτιο του 2013. Προφανώς, διάφοροι και διάφορα συμφέροντα, εσωτερικά και εξωτερικά της τράπεζας, είναι ενάντια, διότι ακριβώς αυτή η εισήγηση εστιάζει στους μεγαλο-οφειλέτες. Η προθυμία της κ. Γιωρκάτζη να τρέξει στη βουλή, πριν καν αναλάβει καθήκοντα ως  διοικητής της Κεντρικής, ήταν εκφραστική και του γιατί διορίστηκε και ποιοί αντιδρούν.

Ένας από τους στόχους των μεγαλοοφειλετών και της κυβέρνησης -μαζί με τον Ν. Παπαδόπουλο- φαίνεται να είναι να δοθεί στην τράπεζα μέρος του δανείου που πήρε το Δημόσιο. Αυτό φάνηκε από το κείμενο του Μ. Περσιάνη στην Καθημερινή την Κυριακή, 6/4/2014. Η παρουσίαση ήταν, βέβαια, όσο πιο ανώδυνη γίνεται – και το πιο σημαντικό χάθηκε: ότι δηλαδή η Τράπεζα Κύπρου θα πάρει και άλλο χρήμα από το δημόσιο και μάλιστα χρήματα που δανειστήκαμε από το μνημόνιο.


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου