14 Μαρ 2014

Μέση Ανατολή: πόλεμοι και αναζητήσεις συμμαχιών σε διακρατικό επίπεδο



Μια άλλη ενδιαφέρουσα παρατήρηση του Avnery ήταν η λέξη ‘Maidan’ είναι αραβική – και φαίνεται, όπως λέει να έφτασε μέχρι εκείνο το σύνορο μέσω Κωνσταντινούπολης την εποχή των Οθωμανών. Αν αυτή η γλωσσική παρατήρηση έχει μια σημασία, αυτή έγκειται στο εξής – η συνοριακή περιοχή στα βόρεια δεν είναι άσχετη με τη δική μας συνοριακή περιοχή. Και όσον αφορά στην ανατολική Μεσόγειο, η κρίση στην Ουκρανία είχε τρεις επιπτώσεις:
Την ίδια περίοδο, συνέπεσε επίσκεψη του Νετανιάχου στις ΗΠΑ και αναμενόταν ένας νέος γύρος διαμάχης ανάμεσα στην κυβέρνηση Ομπάμα και την ισραηλινή αντιπροσωπεία με το τοπικό λόμπι ως σύμμαχο. Τελικά, η ουκρανική κρίση ανέβαλε την αντιπαράθεση που έπεσε στα μαλακά.

Σε ένα άλλο επίπεδο, την ίδια περίοδο η εσωτερική κρίση στην Τουρκία οξύνθηκε και πήρε νέες κατευθύνσεις. Η δημοσιοποίηση ηχητικού τεκμηρίου με βάση το οποίο ο Ερτογάν δίνει οδηγίες στο γιο του να μετακινήσει κεφαλαία, προκάλεσε νέο εσωτερικό σοκ στην Τουρκία, αλλά έκρινε και μια αποφασιστική κίνηση – απελευθερώθηκε από την φυλακή ο καταδικασμένος επικεφαλής του στρατιωτικού επιτελείου. Ήταν μια σαφής υποχώρηση του Ερτογάν σε αναζήτηση συμμαχιών με τους κεμαλικούς. Αλλά ήδη οι δρόμοι έχουν ένταση στην Τουρκία, καθώς αυξάνονται και οι νεκροί στους δρόμους.

Και σε ένα τρίτο επίπεδο, φάνηκε να οξύνεται η ένταση ανάμεσα στο μπλοκ των εμιράτων με την απόσυρση πρέσβεων από το Κατάρ.


Οι ένοπλες συγκρούσεις: διευρυνόμενο χάος στη Λιβύη, προέλαση κυβερνητικών στρατευμάτων στη Συρία, και αδιέξοδο στο Ιράκ


Επί του εδάφους η κατάσταση στο αραβικό κόσμο συνεχίζει να είναι ρευστή. Η πιο ενδιαφέρουσα ρευστότητα είναι αυτη της Λιβύης λόγω της αβεβαιότητας, αλλά και γιατί η Λιβύη υπήρξε ένα πρώιμο πείραμα το 2011 για ανατροπή αντίπαλων της Δύσης με επικοινωνιακό βομβαρδισμό και υιοθέτηση ακροδεξιών ένοπλων - ισλαμιστών στην Μ. Ανατολή ή νεοναζί στην ανατολική Ευρώπη. Η τελευταία εξέλιξη ήταν ότι οι καταληψίες των λιμανιών της κεντρικής και της ανατολικής Λιβύης άρχισαν να εξάγουν  πετρέλαιο – αναφέρθηκε ότι έγινε, ήδη, μια φόρτωση σε πλοίο με σημαία της βόρειας Κορέας. Ταυτόχρονα η πολιτική κρίση διευρύνεται – παραιτηθηκε/καθαιρεθηκε ο πρωθυπουργός και η χώρα βρίσκεται σε μια διευρυνόμενης κρίσης.
http://english.al-akhbar.com/content/libya-brink

Οι αντιπαραθέσεις στη Λιβύη φαίνονται να έχουν διάφορες διαστάσεις, αλλά έχουν για την ώρα διαμορφωθεί δύο επίσημα και ένα ανεπίσημο μπλοκ. Το ένα μπλοκ αφορά στους συνεργάτες του Καντάφι που τάχθηκαν εναντίον του και συγκρότησαν ένα είδος κοσμικού κόμματος. Η πολιτοφυλακή που τους στηρίζει είναι αυτή της Ζιντάν. Από την άλλη, είναι οι ισλαμιστές που έχουν την βάση τους στην ανατολική Λιβύη και έχουν ως ένοπλους τις ομάδες της Μισράτα. Το τρίτο μπλοκ, είναι η πράσινη αντίσταση των κανταφικών, οι οποίοι εμφανιστηκαν δυναμικά στις αρχές του χρόνου με μια θεαματική δολοφονία ενός συνεργάτη της κυβέρνησης από τη Σύρτη, και με μια επίθεση σε στρατιωτική βάση. Ποιές είναι οι σχέσεις των κανταφικών με διάφορες φυλές, αλλά και ποιό ρόλο παίζουν στη διαμάχη των άλλων δυο μπλοκ, είναι μέχρι στιγμής αδιευκρίνιστο, αφού η Λιβυκη έρημος φαίνεται να κρατά τα δικά της μυστικά. Η Λιβύη είναι πάντως ακυβέρνητη.

Στα αλλα δυο πολεμικά μέτωπα στον αραβικό κόσμο, η κυβέρνηση φαίνεται να αποκτά και στρατηγικά το πάνω χέρι στην Συρία, ενώ στο Ιράκ η κατάσταση στο δυτικό τμήμα, όπου ο Στρατός βρίσκεται σε αντιπαράθεση με την Αλ Κάιντα και τις τοπικές φυλές φαίνεται να παραμένει ασταθής – με τον Στρατό να μην κάνει μέχρι στιγμής ολομέτωπη επίθεση, αλλά και να μην μπορεί να ελέγξει την κατάσταση.

Η κόντρα Σαουδαράβων και Κατάρ: υπόγειες συμμαχίες με Ισραήλ και Τουρκία ως νέοι κόμβοι στο τοπικό δίκτυο αντιπαραθέσεων
Στο γεωπολιτικό επίπεδο, η πιο ενδιαφέρουσα είδηση ήταν η απόσυρση των πρέσβεων από το Κατάρ με άξονα την διαφωνία των εμιράτων με τη στάση του Κατάρ -και της Τουρκίας- να στηρίζουν τις κινήσεις της Μουσουλμανικής Αδελφότητας στην Αίγυπτο, αλλά και σε άλλες χώρες. Η Σαουδική Αραβία φάνηκε μάλιστα να αποστασιοποιείται και από μερικούς μέχρι πρόσφατα σύμμαχους της στην Συρία. Υπάρχει όμως και μια άλλη υπόγεια διάσταση. Το Κατάρ φαίνεται να ενδιαφέρεται για κάποιου είδους συμφωνία και με το Ιράν, ενώ αντίθετα η Σαουδική Αραβία μάλλον επιδιώκει την όξυνση. Ήδη, κυκλοφορούν σενάρια ότι γίνεται υπόγεια ένα είδος προσέγγισης ανάμεσα σε Σαουδική Αραβία και Ισραήλ με στόχο το Ιράν – αλλά ίσως και τον σουνιτικό σύμμαχο του, την Τουρκία.


Η κυβέρνηση Νετανιάχου είναι υπό πίεση πάντως να κάνει κάποια κίνηση για το παλαιστινιακό, στο οποίο θέλουν κάποια κίνηση οι αμερικανοί.

Και φυσικά, ανάμεσα σε αυτά και το ουκρανικό, υπάρχει, όχι τυχαία και το κυπριακό.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου