21 Φεβ 2014

Ο νέος ψυχρός πόλεμος θα είναι και θερμός; Ο Πούτιν κάνει κίνηση στην Αίγυπτο, ενώ στο Κίεβο η ακροδεξιά βγάζει όπλα στους δρομους με δυτική κάλυψη



Τη βδομάδα που πέρασε, η Ρωσία έκανε μια απότομη κίνηση στην Ανατολική Μεσόγειο μετά τη συνάντηση Πούτιν – Σίσι, ενώ η Δύση ανέβασε το όριο της αντιπαράθεσης με την έμμεση στήριξη πια και ένοπλων ακροδεξιών στους δρόμους του Κιέβου. Το μοντέλο λογικά θα αναπαραχθεί. Σύντομα, οι ένοπλοι μπορεί να απλωθούν – και θα είναι το τοπικό υπόστρωμα μιας σειράς γεωπολιτικών αντιπαραθέσεων που φαίνονται να παίρνουν πιο σκληρή μορφή. Η κίνηση της Δύσης ήταν διπλή: για πρώτη φορά αμφισβητούσε ξεκάθαρα μια εκλεγμένη κυβέρνηση διότι δεν πήρε απόφαση που την βόλευε, και ακόμα πιο εντυπωσιακά η Δύση για πρώτη φορά μετά το 1945, ταυτίστηκε σε μια διαμάχη με τους ιστορικούς και συμβολικούς απόγονους των ηττημένων ναζί. Το ότι παρέβλεπε τον αντί-ρωσικό ρατσισμό στην Βαλτική, και μερικές εκδηλώσεις νοσταλγίας των συνεργατών των ναζί, ήταν ένα είδος συγκάλυψης. Αλλα στο Κίεβο μια μερίδα των μυστικών υπηρεσιών της Δύσης, και των πολιτικών της, σκόπιμα και συνειδητά, ενθάρρυνε ακροδεξιές οργανώσεις να χρησιμοποιήσουν βία και τελικά όπλα για να κατασκευάσουν θέαμα ανατροπής της κυβέρνησης. Αυτή η κίνηση μπορεί να δείχνει την δύσκολη θέση της Δύσης [θα μπορούσε πιο εύκολα, σε άλλες εποχές, να κάνει καλύτερη οικονομικη προσφορα από την Ρωσία – αλλα δεν μπορούσε πια] αλλα οι συνέπειες θα είναι αναπόφευκτες. Είναι η δεύτερη φορά που η κεντροευρωπαϊκοί ηγεμονία της Ε.Ε. ενθαρρύνει την πολιτική βία στην Ευρώπη – η πρώτη ήταν στα Βαλκάνια της δεκαετία του 1990. Τότε φορτώθηκε όλη την βία μέσα από τα υπάκουα δυτικά ΜΜΕ η σέρβικη πλευρά και ο εθνικισμός της. Σήμερα όμως όλος ο εθνικισμός σε βαθμό ρατσισμού ανήκει στους σύμμαχους της Δύσης. Το αποτέλεσμα του βομβαρδισμού της Νέας Γιουγκοσλαβίας το 1999 ήταν μια ριζική αλλαγή στην Ρωσία και το τέλος του Γελτσινισμου. Σαν συνέπεια, για τα συμφέροντα της Δύσης, ήταν κάτι πολύ χειρότερο από ότι μια συμφωνία με τον Μιλόσεβιτς τότε. Η Δύση πλήρωσε την απρόσμενη συνέπεια. Σήμερα η νομιμοποίηση της ένοπλης βίας – με την χαρούμενη σχεδόν χορωδία των δυτικών ΜΜΕ να κάνουν ότι δεν βλέπουν τους ένοπλους ακροδεξιούς – θα μεταφέρει ένα επικίνδυνο, για την Ε.Ε., μήνυμα στο ίδιο το εσωτερικό της Ευρώπης. Κάποτε η Ευρώπη απομόνωνε την ακροδεξιά – όπως έγινε λ.χ. στην Αυστρία. Σήμερα έχει περάσει ένα όριο. Αν αύριο εξοργισμένοι πολίτες στον ευρωπαϊκό νότο μπουκάρουν σε αστυνομικά τμήματα, πάρουν όπλα και αρχίσουν πόλεμο στο κέντρο των ευρωπαϊκών πόλεων, θα είναι η συνέπεια της «ουκρανικής πολιτικής» της Δύσης. Το ότι η Ρωσία θα απαντήσει σε είδος είναι αυτονόητο. Το έκανε, σαν απάντηση, ήδη, στις κατασκευασμένες ανατροπές της προηγουμενης δεκαετίας λ.χ. Αλλα το ότι μεταφέρεται πια το πρότυπο της Μεσανατολικής περιφέρειας [με την Αλ Καιντα να είναι τώρα η ουκρανικη-αρεια ακροδεξια] στα σύνορα της Ευρωπαϊκής ένωσης] δείχνει ότι οι γεωπολιτικές αντιπαραθέσεις θα είναι πια ..κοντά, επικίνδυνα κοντά. Γιατί κάθε κίνηση θα έχει και την αντί-κίνηση της.

Ο Πούτιν ανακοινώνει την υποψηφιότητα Σίσι
Αυτονόητα αυτές τις μέρες η Ρωσία είναι επικεντρωμένη στους Ολυμπιακούς του Σότσι. Η εναρκτήρια τελετή ήταν και μέρος της νέας αφήγησης για την αναδυόμενη ρωσική δύναμη – μια ιστορία του ανθρώπινου Οδυσσέα, που οικοδομεί τον πολιτισμό στην "άγρια φύση του χιονισμένου βορρά", με ανοικτό βλέμμα προς τη Δύση με τον Μ. Πέτρο, κλασικής και μεταβατικής κουλτούρας από τον Τολστόι και σοβιετικού πρωτοπορειακού μοντερνισμού για το πώς «δενότανε το ατσάλι», αλλά και πως η σοσιαλιστική εμπειρία ήταν και ένας χαμένος κόσμος αθωότητας – με ρωσικούς απόηχους του ροκ εν ρολ. Αλλά, φυσικά, η ρωσική ηγεσία ξέρει ότι η αντιπαράθεση συνεχίζεται σε διάφορα μέτωπα. Άλλωστε, είναι στους ολυμπιακούς του Πεκίνου που δοκίμασε η Γεωργία να επιτεθεί στους φιλορωσικους θύλακες. Αυτή τη φορά, έκανε μια ξαφνική κίνηση ο Πούτιν. Όταν επισκέφθηκε την Μόσχα ο νέος ισχυρός άντρας της Αιγύπτου, ο Σίσι, τον δέχθηκε ο Πούτιν και του ευχήθηκε καλή επιτυχία στη διαδικασία εκλογής του ως πρόεδρος. Ήταν η πρώτη φορά που ανακοινωνόταν κάπως επίσημα, και τουλάχιστον στην παρουσία του Σίσι, η υποψηφιότητα και δεν διαψεύστηκε. Ήταν ένα είδος έμμεσης δημόσιας δήλωσης. Και για ένα πολιτικό με τόση έμφαση στη δημόσια εικόνα του, δεν μπορεί να ήταν τυχαίο για το Σίσι. Σαφώς έχτιζε και άλλο την εικόνα του νέου Νάσερ που αυτονομείται από τη Δύση.

Η Ουάσιγκτον σχολίασε τη δήλωση ενοχλημένη – δεν θα αποφασίσει ο κ. Πούτιν ποιός θα είναι πρόεδρος της Αιγύπτου, έλεγε η ανακοίνωση. Η Ρωσία αποκτά με αυτόν τον τρόπο ένα δεύτερο στρατηγικό σύμμαχο στην ανατολική Μεσόγειο, μετά από τη Συρία. Οι δυτικοί προσπάθησαν να πιέσουν στο συριακό – έτσι μετά από την μη-πρόοδο στο νέο κύκλο των συνομιλιών της Γενεύης, άρχισαν και πάλι τις προσπάθειες για ψήφισμα στον ΟΗΕ που να ανοίγει κάπως την πόρτα σε ένα είδος επέμβασης. Όμως, η Δύση είχε αλλού το βλέμμα..

Η Δύση -ή η διχασμένη αντίδρασή της- κάνει κίνηση στην Ουκρανία, ρίχνοντας και όπλα στους δρόμους



Στην Ουκρανία, τα δεδομένα φάνηκαν σε κάποια φάση να ομαλοποιούνται. Αυτό φάνηκε και με τη συνάντηση των υπουργών εξωτερικών Ρωσίας και Γερμανίας, όπου αναφέρθηκε ότι οι δυο χώρες δεν επιδίωκαν τη δημιουργία σφαιρών επιρροής – αν και άφησαν και οι δυο αιχμές εναντίον του άλλου. Η σχετική ομαλοποίηση φάνηκε και στο εσωτερικό, όπου μέχρι τις αρχές της βδομάδας τέθηκε σε εφαρμογή ένα είδος συμφωνίας – να αφήσουν οι ακροδεξιοί τα κτίρια που κατέλαβαν και να δοθεί αμνηστία σε όσους συνελήφθηκαν. Φάνηκε ότι ίσως στο βάθος να υπήρχε και ένα είδος συμφωνίας των μεγάλων δυνάμεων για ομαλοποίηση.


Ξαφνικά, όμως, η όλη διαδικασία, μετά από τα πρώτα βήματα, διολίσθησε και πάλι σε ένα νέο κύκλο χειρότερης βίας. Αξίζει να σημειωθεί ότι αυτή η πρακτική της πρόκλησης της βίας από την ακροδεξιά ως τρόπος όξυνσης μετά από φαινόμενα ομαλοποίησης, είναι η δευτερη φορά που συμβαίνει. Συνέβηκε και τον Ιανουάριο, όταν οι διαδηλώσεις φάνηκαν να υποχωρούν σε μέγεθος - τότε η ακροδεξιά έσπρωξε τις κινητοποιήσεις σε συγκρούσεις και καταλήψεις με αποτέλεσμα τη δυτική θεαματική πίεση.

Η νέα επίθεση έγινε την Τρίτη – καθώς στη βουλή, η κυβερνητική πλειοψηφία αρνιόταν να δεχθεί μια διαδικαστική εισήγηση της αντιπολίτευσης, ο ηγέτης της ακροδεξιάς έδωσε το έναυσμα για νέο κύκλο επιθέσεων. Αυτή τη φορά, οι ακροδεξιές εκκλήσεις αναφέρονταν πια και όπλα. Έτσι, το βράδυ οι συγκρούσεις είχαν πια να κάνουν και με πυροβολισμούς. Είχε, ήδη, προηγηθεί επίθεση στο κτίριο που στεγάζει το κόμμα του προέδρου. Αμέσως μετά, ακολούθησε αντεπίθεση οπαδών του κόμματος και από εκεί και πέρα οι αντιπαραθέσεις γενικεύτικαν.

Την Πέμπτη, η αντιπαράθεση συνεχίστηκε και ήταν εμφανές πια ότι τα μέλη της ακροδεξιάς τάσης «Δεξιός τομέας» ήταν ένοπλοι. Το πιο εντυπωσιακό ήταν πως το αποικιακό βλέμμα είχε, πια, διαχυθεί σε αρκετούς στη Δύση. Μια εκπρόσωπος των πράσινων, κόμματος το οποίο αναδύθηκε ως αντιφασιστικό στη Γερμανία, ζητούσε κυρώσεις ενάντια στην κυβέρνηση της Ουκρανίας, για να στηριχθούν «εκείνοι οι γενναίοι άνθρωποι στο Κίεβο». Αν οι αύριο οι «γενναίοι» απόγονοι των ακροδεξιών σύμμαχων των ναζί, κυκλοφορούν ένοπλοι στο Βερολίνο, προφανώς, η πραγματικότητα θα έχει επιστρέψει οδυνηρά.

Τελικά, συμφωνήθηκε μια νέα ανακωχη. Αλλά και πάλι ακροδεξιά, που έτσι και αλλιώς, έχει το πάνω χέρι στην αντιπολίτευση στο δρόμο, δεν δεσμεύτηκε. Η Δύση έχει κατασκευάσει μια Αλ Κάιντα στην Ουκρανία. Και έχει ανοίξει, πια, το δρόμο σε εμφύλιους στους δρόμους πρωτευουσών. Αξίζει να υπενθυμίσει κάποιος ότι μόλις πέρσι έγιναν βουλευτικές εκλογές, και θα γίνουν προεδρικές του χρόνου. Αν ένα γεωπολιτικό μπλοκ οδηγεί τις εξελίξεις σε μια χώρα -παρά τις υπάρχουσες εκλογικές διαδικασίες- σε τέτοιο επίπεδο όξυνσης και βίας, γιατί ένας πρόεδρος δεν υπόγραψε μια συμφωνία που ήθελε η Δύση, τότε είμαστε σε νέο επίπεδο αποικιοκρατικής πρακτικής. Οικονομικά, βέβαια, η Δύση θέλει την επιβολή μιας σκληρής νεοφιλελεύθερης λιτότητας και την μετατροπή της Ουκρανίας σε ένα είδος πίσω αυλής, όπου θα ρίχνει η κεντρική Ευρώπη τα προϊόντα της. Όμως είναι και κομβικό σημείο πια – η Ουκρανία είναι μοιρασμένη. Σε όλες τις επελάσεις της ακροδεξιάς, η ανατολική και νότια Ουκρανία ήταν παγερά αδιάφορες. Στην τελευταία αναζωπύρωση της αντιπαράθεσης, στην Οδησσό, όταν μερικοί οπαδοί της αντιπολίτευσης προσπάθησαν να κάνουν εκδήλωση, δέχθηκαν επίθεση. Και η εξάρτηση από τη ρωσική οικονομία είναι δεδομένη. Ο «πόλεμος», κατά συνέπεια, είναι πια διάχυτος.

Ποιός είναι πίσω από την ουκρανική ακροδεξιά, αξίζει να διερευνηθεί. Σίγουρα η τοπική ακροδεξιά, τώρα που βρήκε διεθνή στήριξη, έχει το ίδιο πλεονέκτημα που είχαν οι ακραίοι ισλαμιστές για δυο χρόνια στη Συρία. Αλλά, προφανώς, όσοι την στηρίζουν, δεν το κάνουν τυχαία. Ξέρουν ότι θα δημιουργήσουν συνθήκες χάους, στις οποίες το εγκλωβισμένο δυτικό βλέμμα των ΜΜΕ θα τους παρουσιάσει σαν «λαό». Πίσω από την ενθάρρυνση, κατά συνέπεια, βρίσκονται και αυτοί που προωθούν το θέαμα. Η Γερμανία, σε μια φάση, φάνηκε να επιδιώκει την ομαλοποίηση – και η πρόσφατη κίνηση της Μέρκελ να προωθήσει τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού επικοινωνιακού κυκλώματος, χωρίς τις ΗΠΑ, ήταν μια σαφής κίνηση αποκλεισμού των αμερικανών.

Η πιθανότητα να προωθεί τη σύγκρουση η αμερικανική πρεσβεία, δεν πρέπει να αποκλείεται. Ήδη, οι ΗΠΑ οδηγούν σε τέτοιες αντιπαραθέσεις και στη Βενεζουέλα, και πάλι, λίγες μόλις βδομαδες μετά τις εκλογές, όπου έχασε και πάλι η φιλοαμερικανική αντιπολίτευση. Ο στόχος είναι η δημιουργία χάους για να πληγεί η οικονομία, αλλά και η έννοια της δημοκρατίας. Και στη Βενεζουέλα και την Ουκρανία, οι ΗΠΑ έχουν σαφή συμφέροντα να προωθήσουν μέσα από τον ΔΝΤ, αλλά και ως γεωπολιτική κόντρα σε περιφερειακούς αντίπαλους. Όμως, η κόντρα με τους ρώσους για την Ουκρανία μπορεί να έχει οδυνηρές συνέπειες για τις ΗΠΑ στον κεντρικό τους στόχο, που είναι η Ασία – αφού εκεί προσδιορίζεται τα νέο πεδίο αντιπαράθεσης.

Οι αμερικανικές δυσκολίες στην Ασία και ο αποχαιρετισμός του Ομπάμα
Ήδη, στο Αφγανιστάν, η προσπάθεια των αμερικανών να ελέγξουν την κυβέρνηση και μετά την αποχώρησή τους φαίνεται να δυσκολεύεται, αφού ακόμα και αυτοί που διόρισαν, προσπαθούν πια να βρουν τρόπο συνύπαρξης με τους ταλιμπάν. Αν οι ρώσοι κλείσουν όλες τις διόδους πρόσβασης -μέσω αεροπορικών διόδων και βάσεων- τότε οι αμερικανοί απλώς θα έχουν χάσει ακόμα ένα πόλεμο. Ενώ ο στόχος της δημιουργίας προγεφυρωμάτων ενάντια στην Κίνα θα έχει δυσκολέψει ακόμα περισσότερο.

Ο Ομπάμα θα ρίξει το βάρος του, ίσως σε μια τελευταία προσπάθεια, στη Μέση Ανατολή, αλλά μετά τις εκλογές για το κογκρέσο, θα είναι μάλλον και αυτός ένας lame duck president. Αν τα καταφέρει να μην εγκλωβιστεί σε κάποιο σκάνδαλο όπως ο Κλίντον ή την παρακμή, όπως ο Μπους, θα είναι τυχερός. Και βέβαια θα είναι πολύ τυχερός, αν δεν σκάσει η νέα φούσκα του χρηματιστηρίου, που είναι προϊόν της προεδρίας του,  κατά τη διάρκεια της θητείας του. Λογικά, θα ποντάρει στο διεθνές πλαίσιο – αλλά δεν έχει την δυνατότητα μεγάλων κινήσεων. Η μεγάλη του κίνηση φαίνεται να είναι η μετατόπιση από το σαουδαραβικό άξονα προς το σιητικό του Ιράν. Αλλά ακόμα και αυτό, δεν σημαίνει απλώς ότι οι ΗΠΑ θα συμβιβαστούν με το τέως εχθρό, αναγνωρίζοντας τα όριά τους. Όμως, ένας τέως κεντρικός σύμμαχος, το Ισραήλ, είναι εκεί και δυσφορεί στην απομόνωση. Και έχει προσβάσεις ακόμα στην Ουάσιγκτον. Και φαίνεται ότι μερίδα του αμερικανικού βαθέως κράτους, βγαίνει και πάλι στη διεθνή αντιπαράθεση, διεκδικώντας ζώνες και χώρους επιρροής. Κάθε κίνηση, όμως, θα προκαλεί αντί-κίνηση σε αυτό το ρευστό πεδίο.

Και τα όπλα στο κέντρο του Κιέβου με αμερικανική στήριξη είναι ένα επικίνδυνο παιχνίδι με απροσδιόριστες, ακόμα, συνέπειες.

Ποιός είναι πίσω από την ουκρανική ακροδεξιά, αξίζει να διερευνηθεί. Σίγουρα η τοπική ακροδεξιά, τώρα που βρήκε διεθνή στήριξη, έχει το ίδιο πλεονέκτημα που είχαν οι ακραίοι ισλαμιστές για δυο χρόνια στη Συρία. Αλλά, προφανώς, όσοι την στηρίζουν, δεν το κάνουν τυχαία. Ξέρουν ότι θα δημιουργήσουν συνθήκες χάους, στις οποίες το εγκλωβισμένο δυτικό βλέμμα των ΜΜΕ θα τους παρουσιάσει σαν «λαό». Πίσω από την ενθάρρυνση, κατά συνέπεια, βρίσκονται και αυτοί που προωθούν το θέαμα.
Η πιθανότητα να προωθεί τη σύγκρουση η αμερικανική πρεσβεία, δεν πρέπει να αποκλείεται. Ήδη, οι ΗΠΑ οδηγούν σε τέτοιες αντιπαραθέσεις και στη Βενεζουέλα, και πάλι, λίγες μόλις βδομαδες μετά τις εκλογές, όπου έχασε και πάλι η φιλοαμερικανική αντιπολίτευση. Ο στόχος είναι η δημιουργία χάους για να πληγεί η οικονομία, αλλά και η έννοια της δημοκρατίας.



Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου